Trung-Hoa và năng-lượng nguyên-tử

Năng-lượng nguyên-tử áp dụng ở Trung-Hoa là một đề tài khá thích thú. Một ngưỡng cửa để tìm hiểu về hai lãnh-vực : năng-lượng và kinh-tế.

Chương-trình hạt-nhân của Trung-Hoa chỉ đem lại hiện nay 2% năng-lượng điện. Nhưng có khuynh-hương tăng-trưởng. Xây dựng nhà máy điện nguyên-tử nhằm vào những vùng có kinh-tế phát-triển mạnh.

Sơ lược về lịch-sử

Năm 1955, Trung-Hoa bắt đầu những thí-nghiệm nguyên-tử để chế tạo vũ-khí qua hiệp-ước đối tác với nước Nga. Năm 1956, lò hạt-nhân loại nước nặng được xây nên gần Bắc-Kinh, cùng lúc ra đời của bộ “Công-nghiệp cơ-khi số 2”. Sau này trở thành bộ “Công-nghiệp hạt-nhân”.

Tiếp theo đó là những chương-trình :

•          Làm giàu uranium ở à Lanzhou (Gansu).
•           Giải quyết những nhiên-liệu hạt-nhân sa thải ở Diwopu (Gansu).
•           Nghiên-cứu quặng mỏ uranium ở Jiangxi. 
•           Và nhà máy tồn-trữ fluor uranium ở Baotou (nội Mông-Cổ)

Trung-Hoa cho nổ trái bom nguyên-tử đầu tiên năm 1964 loại frission và 1967 thử trái bom hydrogene.

Năm 1970, Chu-Ân-Lai đưa ra chương trình nguyên-tử năng-lượng dành cho dân sự. Nhưng  cuộc « Cách-mạng văn-hóa » đã  làm dời công việc xây dựng, và chỉ được nhà nước chính thức chấp nhận năm 1974.

Năm 1986, bộ «Công-nghiệp hạt-nhân » lãnh trách nhiệm chương trình nguyên-tử từ bộ « tài nguyên nước và điện », cơ quan này đã lấy quyết định năm 1982 xây dựng nhà máy điện nguyên từ cổ nhỏ ở (0.3GW). Cho đến 1985, dưới thời cải cách của Đặng-Tiểu-Bình, thì nhà máy mới thực sự được xây dựng và bắt đầu phát điện năm 1991. Cùng trước đó hai cơ quan nhà nước được hình thành : « National Nuclear Safety Administration » NNSA, la « China National Nuclear Coporation » CNNC.

Sự phát triển đến 2014

Tháng tư năm 2014, Trung Hoa có đến 20 lò hạt nhân với với công suất 17.9GW. Và thêm 28 lò đang xây, với công suất 30.4GW. Đặc biệt là 2 lò ở Taishan, dự đoán hình thành năm 2015-2016.

Biến cố Fukushima làm đình hoãn những quyết định xây thêm giữa hai năm 2011-2012, mặc dù công việc xây dựng vẫn tiếp tục. Từ đó lò hạt nhận được nâng lên nức an toàn theo thế hệ thứ 3, và chỉ xây dọc bờ biển hay biên giới.

Trích tài liệu của tòa lãnh sự Pháp tại Trung-Hoa :

http://www.ambafrance-cn.org/II-Le-developpement-du-nucleaire